Het meest zuidelijkste punt van deze reis

16 maart 

Ruim voordat we volgens schema het ochtendappel hebben, begroet Claudio, de teamleider ons al. Het is dan 6.50. De zon komt op en hij wilt ons dit kleurenspel niet onthouden. Ik was net op gestaan  en kleed me snel verder aan. Dit zuidelijke gebied staat bekend om de mooie luchten. Ik heb me extra warm aangekleed. De wind komt over de gletsjers en brengt extra koude lucht. Geheel ingepakt en amper herkenbaar geniet ik van de enorme sneeuwmassa’s op de bergen rondom. Ik heb de intercom niet gehoord en sta op een gegeven moment alleen op de brug. Ik realiseer me dat het ontbijtbuffet open is en begeef me naar deck 3 naar het restaurant. Ik neem een stevig ontbijt met eieren en spek en een flinke schaal fruit. Het wordt een dagje met een druk programma. Na de lunch zijn er zodiactochten gepland. Nog voordat de zodiacs te water zijn gelaten zien we rondom het schip al enkele bultruggen zwemmen. Iedereen wil snel in de zodiacs om ze van dichterbij te bekijken. Ik zit in de zodias die door Matthias wordt bestuurd. Hij is een echte dierenvriend en heeft zich vanmorgen tot doel gesteld om zeehonden te spotten. Maar natuurlijk varen we langzaam richting de bultruggen zonder ze te storen. We blijven op gepaste afstand. Daarna varen we door The Gunnel Channel, een hele smalle zeestraat die een verbinding vormt naar de zuidelijker zeeën als de Bellinghausenzee en Marguerite Bay. In the Gunnel Channel is men nog niet eerder met Zodiacs doorheen gevaren. We zijn weer explorers en dat leidt tot veel enthousiasme, niet in het minst bij de crewleden zelf. Een ijsberg in de vorm van een enorme triomfboog in de inmiddels bekende blauwe kleuren scheidt het open water met de achtergelegen The Gunnel. Het lijkt alsof we door een stadspoort heen moeten. We varen er overigens niet doorheen, maar erlangs. IJsbergen moet je altijd serieus nemen en trillingen en golfslag kan zo maar betekenen dat alles in elkaar dondert. De enige die er vrij doorheen zwemt is een nieuwsgierige Weddellseal (zeehond). Het levert wel weer mooie plaatjes op. De zodiacs kunnen nog maar stapvoets verder. Vele stukken en stukjes ijs liggen bezaaid in het water. Behendig stuurt Matthias de zodiac door het ijs, steeds weer speurend naar een gaatje met vrij water.  We blijven hier wel 2,5 uur rondvaren, genietend van elke seconde. Er komt een zodiac onze kant op met wat mensen van de Plancius. Ze brengen ons een warme appelsap met whiskey. Dit gaat er wel in en het geeft een warm gevoel in de maag. Op de terugweg spelen een paar zeehonden een verstopperspelletje met ons, maar we hebben ze kunnen spotten. Hiermee is ook het doel van deze tocht van Matthias geslaagd. Voor ons is de hele tocht geslaagd. En deze blijkt nog niet helemaal ten einde, als er bij de Plancius 2 bultruggen zijn. De zodiacs kiezen positie in de buurt van deze walvissen van meer dan 20 meter lang. Ze duiken soms wel heel kort bij de zodiacs op en zijn net zo snel weer onder water, grote bubbels lucht achterlatend. 

‘s-Middags maken we een landing bij Detaille-eiland. Dat is een eiland waar een verlaten Engels onderzoeksstation (Station W) staat. In 1956 is het opgericht maar het heeft maar 3 jaar dienst gedaan. Door de verre zuidelijke ligging was het station met de wetenschappers slecht bereikbaar en heeft men het weer gesloten. In de jaren ‘90 is het gebied rondom het station opgeruimd, maar het gebouwtje is er nog met alle spullen er nog in. Als je binnen komt, stap je in de wereld van de jaren ‘50 waar een werkplaatsje is met houten werkbank en verroest gereedschap. Verder is er een radiokamer met alle zendapparatuur er nog in. Er is een keuken waar de blikken custardpoeder, de sweet pickle en de ingeblikte kaas nog in de schappen liggen en waar de pannen nog op de planken boven het werkblad liggen. In het huis hangt er zelfs nog een boiler en hangen de porseleinen lampen nog aan de plafonds. Gelukkig is deze plek ook op de lijst met historische plaatsen en monumenten geplaatst. Zoals de meeste van dit soort plekken, ligt deze ook in een baai waar een boot kan aanleggen en ligt er achter een berg. Dit geeft bescherming tegen de wind, die de grootste vijand is die bedwongen moet worden om te overleven. De wind raast vaak over de ijskappen en brengt ineens een verandering in temperatuur mee die ijzig koud kan worden.  Dat heb ik gemerkt tijdens de laatste kayaktocht waar de zon achter de wolken verdween en er een krachtige snijdend koude wind op stak. De 2e reden waarom men bij een heuvel of berg ligt is, omdat je er op kan klimmen en een mooi uitzicht hebt over de baai. Voor ons is dat vanwege de mooie plaatjes, voor de ‘bewoners’ van destijds was het noodzaak, vanwege het bereik van de zendmasten en om schepen te zien komen. Ik neem de besneeuwde berg met de meegenomen wandelstokken. Voor sneeuwschoenen is het niks meer. Je zakt hier niet ver meer in de sneeuw. Sneeuw is verandert in gladdij ijsvlaktes. Het kost me moeite, maar mijn wil is sterk en ik kom boven en later, nog lastiger voor me, kom ik ook weer veilig beneden op mijn tempo. Antarctica is niet alleen de fantastische ijsmassa’s, besneeuwde bergen en de vele dieren, maar ook vertelt het een stuk historie met levende bewijzen met het bezoeken van deze ‘sites’ (plekken). Het 2e deel van deze landing is een zodiactocht langs de eilandjes hier. Boven op de top hadden we al een aantal zeehonden (Weddellseals) gezien en nu zien we ze van korte afstand. Ze liggen als luiwammesen op het koude ijs. Even verder worden we begroet door een grote groep zwemmende pinguïns. We stoppen hier om te kunnen kijken en voor de foto’s. De pinguïns zwemmen maar al te graag rondom ons en duiken er vol op los. En als de een groep klaar is met zwemmen en spelen en aan land springen, dan duikt een volgende groep het water in. Als we langzaam doorvaren, blijven ze naast de zodiac zwemmen totdat we wat meer vaart geven. We varen langs de meest bijzondere vormen van ijsschotsen waar de helblauwe kleur in het water laat zien dat er grote delen onder water zitten. Bij een verzameling van deze ijsschotsen duiken er 5 zeehonden op die met snelle bewegingen langs ons zwemmen en ons nieuwsgierig aankijken. Even waan ik me in een georganiseerde zeehondenshow in één of ander  subtropisch zwemparadijs, maar als ik rond me heen kijk weet ik dat ik nog steeds in deze onwerkelijke wereld van natuur ben. Ook zien we nog een hele grote Weddellseal, die parmantig vanaf het ijs over het water kijkt. Het lijkt wel als of ze poseert voor de camera.

Terug op de Plancius wacht ons na de dagelijkse recap nog een verrassing. Op het achterdek achter het restaurant heeft de keukenbrigade een barbecue georganiseerd. De dresscode is “warm aangekleed” Houten klaptafels en bankjes staan rondom de grote warmhoudrechauds waarin Biefstuk, kippenbouten saucijs en ribbetjes op ons liggen te wachten naast de saladebar. Het is ook nog eens vrij drinken. De blikjes Heineken, de Glühwein, de gewone wijn en frisdrank is er volop. En de muziek gaat aan. Prince, een van de serveerders uit het restaurant geeft een dansshowtje en de stemming zit er goed in. Afgezien van de temperatuur die al weer behoorlijk zakt in de avond waan ik me op een zomerse BBQ. Je vergeet even dat je op een expeditieschip zit met de BBQ en de Spaanstalige klanken van de salsa. Iedereen is er van de gasten tot de crewleden die onze excursies verzorgen tot het keukenpersoneel, en allemaal in warme vrijetijdskleding. De Nederlandse vlag op het achterschip wappert (meestal hangt deze slap en stil, omdat we weinig wind hebben gehad) en ik maak er even gebruik van om me vast te laten leggen op mijn telefoon met een Nederlandse vlag en een koud Blikje Heineken. De meeste dagen lig ik rond 22 uur in bed. Het wordt voor mij nu een uurtje later en voor sommigen meer dan een paar uurtjes later.